Hoe herken je het verschil tussen gewone olijfolie en extra vierge?
Het verschil tussen gewone olijfolie en extra vierge olijfolie zie je allereerst op het etiket: daar moet duidelijk staan welke soort olie je koopt. Extra vierge olijfolie is de hoogste kwaliteitscategorie en wordt rechtstreeks en mechanisch uit olijven verkregen, zonder raffinage. Gewone olijfolie bestaat voor een belangrijk deel uit geraffineerde olijfolie, waaraan vierge olijfolie is toegevoegd. Daardoor zijn smaak, geur en karakter duidelijk anders.
Hoe wordt olijfolie eigenlijk gemaakt?
Na de oogst worden olijven gewassen en fijngemalen. Vervolgens wordt de olie met mechanische methoden van het vruchtvlees en water gescheiden, onder andere met een centrifuge. Bij extra vierge olijfolie komt er geen raffinage aan te pas. De olie behoudt daardoor veel meer van de oorspronkelijke geur en smaak van de olijven.
Bij olie die later wordt geraffineerd, worden ongewenste eigenschappen en onzuiverheden verwijderd. Daarbij wordt onder meer gebruikgemaakt van verhitting. Het resultaat is een neutralere olie met minder uitgesproken smaak.
Waaraan herken je extra vierge olijfolie?
Kijk dus vooral naar de woorden ‘extra vierge’ op het etiket. Volgens de Europese Commissie moet deze olie aan strenge kwaliteitscriteria voldoen. Zo mag de zuurgraad maximaal 0,8 procent zijn en mag de olie geen zintuiglijke gebreken hebben. Bovendien moet ze fruitig zijn.
Ook aan de smaak kun je verschil merken. Extra vierge olijfolie kan fruitig, kruidig, grassig of licht peperig smaken. Gewone olijfolie is meestal veel neutraler. De kleur is daarentegen geen betrouwbare kwaliteitsmeter. Een groene olie is dus niet automatisch beter dan een goudgele.
Waarom is extra vierge vaak duurder?
Extra vierge olijfolie kost meestal meer dan gewone olijfolie. Dat heeft onder andere te maken met de kwaliteit van de olijven, de verwerking en de eisen waaraan de olie moet voldoen. Bij extra vierge draait het bovendien veel meer om het karakter en de smaak van de olie zelf.
Dat betekent overigens niet dat gewone olijfolie een slechte keuze is. De verschillende soorten hebben simpelweg andere eigenschappen en toepassingen.
Welke olijfolie gebruik je waarvoor?
Extra vierge is heerlijk wanneer de smaak van de olie echt mag opvallen, bijvoorbeeld over een salade, pasta, geroosterd brood of in een dressing. Voor bakken en braden kan gewone olijfolie juist praktisch zijn vanwege de neutralere smaak. Het Voedingscentrum vermeldt dat beide soorten geschikt zijn voor bakken en braden, maar adviseert extra vierge vooral koud te gebruiken omdat de smaak bij verhitting grotendeels verloren gaat.
Olijfolie is bovendien rijk aan onverzadigde vetten en staat daarom in de Schijf van Vijf. Uiteindelijk komt het dus vooral neer op waarvoor je de olie gebruikt en welke smaak je lekker vindt. Extra vierge is niet per definitie de enige goede keuze: soms wil je juist een neutrale olie die de andere ingrediënten de hoofdrol laat spelen.
Photo by Ron Lach via Pexels
